ولادت

حضرت آیت الله فیاض (دام ظله) در سال ۱۳۴۸هـ.ق در جنوب کابل، پایتخت افغانستان در استان غرنین دیده به جهان گشود.
به اهتمام پدر بزرگوارشان جهت فراگیرى علوم در حوزه هاى علمیه مشغول به تحصیل شد و پس از آموختن قرآن، کتاب جامع المقدمات و بهجة المرضیه را نزد شیخ ملا اسماعیل و ملا حیدر على فراگرفت.
پس از فوت مادر گرامى شان اولین هجرت در راه تحصیل علم را متحمل شدند و به شهر مقدس مشهد در ایران آمدند. و در خلال اقامتش در شهر مشهد کتاب هاى حاشیه ملا عبدالله و قسمتى از کتاب مطول را نزد شیخ محمد حسن نیشابورى معروف به ادیب نیشابورى درس گرفت.
سپس به شهر نجف اشرف مهاجرت کرد و از حوزه هزار ساله آن دیار بهره ها برد و آداب و اخلاق حوزه علمیه نجف را سرمشق خود قرار داد و به صورت خستگى ناپذیر شروع به تکمیل علوم حوزوى خود نمود. در آنجا کتاب قوانین الاصول از ابوالقاسم قمى و قسمتى از کتاب روضه البهینه در شرح کتاب لمعه را نزد میرزا کاظم تبریزى و سید اسدالله مدنى و میرزا على فلسفى فرا گرفت سپس به مراحل سطوح عالى رسید و کتاب کفایه از مرحوم آخوند خراسانى و کتاب رسائل و مکاسب محرمه از شیخ انصارى را نزد شیخ مجتبى لنکرانى آموخت و این مراحل ادامه داشت تا به شرکت در جلسات درس بزرگان علم در دروس خارج نایل گشت.

 در اصطلاح به این مرحله خارج مى گویند زیرا کتاب معینى را استاد تدریس نمى کند و دروس در این مرحله خارج از کتاب بیان مى شود بلکه موارد تحقیق شده از چندین کتاب و آرا و نظرات چند تن از علما صاحب نظر مورد نقد و بررسى قرار مى گیرد و این مسئله به قوه اجتهاد طلاب کمک فراوانى مى کند.
در همین ایام بود که خود ایشان شروع به تدریس کردند و به یکى از اساتید مبرز در حوزه نجف بدل شدند و جمع کثیرى از فضلا و اندیشمندان علوم دینیه به محضر درس شان حاضر مى گشتند. سطح عالى حوزه را در مسجدى معروف به مسجد هندى شروع نمودند و در دوره هاى متعدد کتب مختلف حوزه را تدریس کردند. سرانجام در سال ۱۳۹۸هـ.ق شروع به بحث خارج نمودند. و هم اکنون شاگردان زیادى در درس ایشان حاضر مى شوند که به تقریر درس مشغول هستند و برخى نیز به زودى این تقریرات را به چاپ خواهند رساند. انشاءالله
تألیفات
۱- محاضرات در اصول فقه، ده جلد
۲- الأراضى
۳- النظرة الخاطفة فى الاجتهاد
۴- حاشیه بر عروة الوثقى، ده جلد
۵- أحکام البنوک
۶- منهاج الصالحین ، سه جلد
۷- مناسک حج
۸- المباحث الأصولیة، چهارده جلد

اقلیت‏ها در افغانستان به خصوص اهل تشیع، در طول دوران زند‏گی خود در کشور افغانستان (از گذشته تاکنون) همواره با مشکلات هزار و یک رنگی دست و پنجه نرم کرده‏اند و همیشه از تبعیضی که علیه آن‏ها اعمال ‌می‏شد، رنج‌ می‏بردند.یکی از این برجستگی‏های سرنوشت‏ساز در مورد نحوه زند‏گی یکی از قشرهای جامعه افغانستان (اهل تشیع) که تعداد کثیری از مردم را در برمی‏گیرد این است که تا قبل از روی کار آمدن حکومت جدید و سقوط طالبان، با مشکلات عدیده‏ای روبه‏رو و فاقد زند‏گی آرام و مسالمت‏آمیز بوده‏اند، اما قانون اساسی جدید، خط بطلانی بر تمام تبعیض‏های گذشته کشید و با رسمیت دین اسلام، به صراحت اعلام‌کرد که اهل تشیع در عمل به فقه خود آزاد هستند. این در حالی است که همان‏طور که گفته‌شد، پیروان این مذهب تاکنون در راستای عمل به فقه خود آزاد نبوده و مجبور به تقیه بوده‏اند.

مقدمه   
افغانستان با نام رسمی جمهوری اسلامی افغانستان  کشوری است در آسیای میانه که حدفاصل آسیای میانه، جنوب باختری آسیا و خاورمیانه می‌باشد و پایتخت آن کابل است. همسایگان افغانستان، پاکستان در جنوب و شرق؛ ایران در غرب؛ تاجیکستان و ازبکستان و ترکمنستان در شمال؛ و چین در شمال شرقی هستند. افغانستان یک کشور محاط در خشکی است، ولی در گذشته به خاطر راه ابریشم، کاروان‌های بازرگانی فراوانی از این کشور گذر می‌کردند.

رساند باد صبا مژده بهار امروز                                          ز توبه  توبه نمودم هزار بار امروز
هوا بساط زمرد فکند در صحرا                                    بیا که وقت نشاطست و روز کار امروز
سحاب بر سر اطفال بوستان بارد                               به جای قطره همی در شاهوار امروز
رسد به گوش دل این مژده‌ام ز هاتف غیب                    که گشت شیر خداوند شهریار امروز

افغانستان یکی ازدو  کشوری است  که مانند  ایران، همچنان تقویم باستانی را حفظ کرده و گردش سال را بر اساس تقویم هجری خورشیدی جشن می گیرند. جشن نوروز در افغانستان «نـَوروز»(Nawruz) نامیده می شود.

آرامگاه منسوب به حضرت علی در شهر مزار شریف که یکی از زیارتگاه های مهم افغانستان است، هر سال محل برگزاری جشن سال نو که به آن «مِیله نوروز» یا «میله گل سرخ» گفته می شود می باشد. مهمترین بخش از آیین سال نو در بین ساکنان این منطقه مراسم  برافراشتن عَلمَ منسوب به حضرت علی یا به زبان دری «جنده سخی» است.